Kibarlık Budalası

Molière  oyunları,  geçen  yüzyılın  ortasına kadar  insan  zaaflarının,  takıntılarının  eleştirisi  olarak  yorumlandı.  Klasik  eleştiri  için zamandışı, tarihüstü, akla, doğal olana aykırı sayılan bu aksaklıkların, huy ya da takıntıların  17.  yüzyıl  Fransası’nın  tarihsel, sosyal  ve  ekonomik  şartları  içinde  kavranması gerektiğine bizzat Molière işaret eder. Onun centilmenlik, soyluluk ya da “kibarlık” peşinde olan kahramanı, tarihüstü yorumun imkânsızlığına  çarpıcı  bir  örnektir.  Gerek ekonomik gerekse politik alanda, yeni sınıf karşısında iyice geriye düşen, adeta çöken soylu sınıfa yükselmek için 16. yüzyılın başından itibaren sadece zengin olmak yeterli bir araç olmaya başlamıştır. Eğitimli burjuva Mösyö Jourdain, ailesiyle birlikte “tırmanışa” geçince, soyluların maskarası olmaktan kurtulamayacaktır.