Metres

“Aşk ve alakaya karşı acaba kaçıncı asr-ı medeniyette sigorta şirketleri teessüs edecek? Hani ya öyle hayırlı bir şirket vücuda getirilse bedel-i taksiti her ne olursa olsun verir, her nev’i bela-yı muhabbete karşı en evvel ben gönlümü temin ettirirdim. Mahalle yangınlarındaki telefat ahşaba, eşyaya aittir. Fakat sevda harikinde doğrudan doğruya insan yanıyor.” Metres  romanında  Müştak  ve  Reyhan  tipleri  aracılığıyla  dönem  romanlarında  işlenen  Fransız metres,  alafrangalık,  züppelik,  yanlış  Batılılaşma,  eğitim  öğretim  eksikliği  ve  Batı’ya  öykünmenin  hazin  sonuçları  mizahi  bir  dille  anlatılır.  Hüseyin  Rahmi,  romanda  felsefeden  de  bahis açar ve eğitim üzerine düşüncelerini okuyucuya aktarır.  İlk olarak 1900 yılında  yayımlanan  Metres  romanının elinizdeki baskısında günümüz okuru için yabancı sayılabilecek kelimelerin her birinin anlamı ile Fransızca kelime ve cümlelerin çevirileri dipnotlarda verilmiştir.