Şeytankaya Tılsımı

Bu çalışma, pek çok konuda kaleme aldığı üç yüze yakın eseriyle “yazı makinesi” unvanını hak etmiş olanAhmet Mithat’ın kendi ifadesiyle: “Şu güzel romanı Fransızca yazılmış bir fıkrayı bast ve temhid suretiyletertip ve tahrir eyledik.” diyerek tanıttığı Şeytankaya Tılsımı (1889) adlı romanını, Arap harfli Osmanlıcaaslından yola çıkıp günümüz Türkçesine uyarlayıp sadeleştirerek okurlarıyla buluşturmayı hedeflemektedir.Bu roman ilk olarak Tercüman-ı Hakikat gazetesinde tefrika edilmiş, daha sonra da yazara ait olan KırkanbarMatbaası’nda kitap olarak basılmıştır.Pek çok araştırmacı tarafından, çeviri olarak kabul edilen Şeytankaya Tılsımı adlı eser okunduğunda, AhmetMithat’ın, telif ve çeviri eserlerinin çoğunun önsözünde, çeviri konusunda açıkladığı yöntemine uygunolduğu görülür: “Biz tercüme-i ayniye taraftarı değiliz. Fransızca bir cümleyi, bir kelâmı, hatta bir sayfayıokuruz, ne anlarsak onu müstakilen, yani yeniden Türkçe yazarız. İşte bunun için bizim tercümelerimizdoğrudan doğruya Türkçe yazılmış gibidir.” Yazarın eseri, Osmanlı halkını eğitmek üzere bir araç olarakkullanmak niyetiyle kaleme aldığına şüphe yoktur. Bu doğrultuda, yazarın oksidentalist bakış açısı da ortayaçıkmaktadır. Buna göre, Batı medeniyetiyle karşılaşmak durumunda kalan Osmanlı’nın bu medeniyetialgılayışını şekillendirmek konusunda yol gösterici olmak görevini üstlenen Ahmet Mithat, okurlarına sü-rekli olarak, “vahşilik, yamyamlık, batıl inanışlar, falcılık, büyücülük, sihirbazlık” gibi, Avrupa’nın zihinlerindekiçağrışımlarıyla örtüşmeyen kavramların bu coğrafyalarda görülmesinin çok doğal olduğunu ifadeetmekte ve bu yolla Avrupa algısını değiştirmeye çalışmaktadır.Elinizdeki metin, eserin Arap harfli orijinali temel alınarak yapılmış ilk günümüz Türkçesine uyarlama vesadeleştirme çabası niteliğindedir