İstanbul'dan Hatıralar (1870-1890)

Sair, yazar, ressam, egitimci, diplomat, siyaset ve devlet adami Konstantin Veliçkov (1855-1907) Galatasaray Lisesi’nin ilk mezunlarindan. Mezuniyetinden sonra Sarki Rumeli Eyaleti ve Bulgaristan Emareti’nde sorumlu görevler üstleniyor, Bulgar kültür ve sanat hayatina katkilarda bulunuyor. Ama çok geçmeden ülkesindeki toplumsal ve siyasi gerçeklerden derin bir hayal kirikligina ugruyor. Veliçkov, 1890’lara denk düsen gönüllü sürgünlük yillarini da Istanbul’da geçiriyor, eserlerinin büyük kismini burada yaziyor. “Istanbul’dan Hatiralar ve Izlenimler” ortak basligiyla Bulgarca bir dergi için kaleme aldigi yazilarda, talebelik yillarini geçirdigi 1870’lerin ve gönüllü sürgünlügünü yasadigi 1890’larin Osmanli payitahti arasinda sürekli gelip gidiyor ve zaman tünelinde karsilastirmalar yapiyor. “Fener’de Bir Gezinti,” bugün daha çok Demir Kilise olarak bilinen Aziz Stefan Bulgar Ortodoks Kilisesi’nin insasi baglaminda, bagimsiz Bulgar kilisesi mücadelesinin asamalarini canli bir üslupla aktariyor. “Balkapan Han” ise, Misir Çarsisi’nin arkasindaki bu han, Istanbul’daki Bulgar kültürünün bir merkezi niteliginde. “Çamlica” yazisi ise dünya edebiyatinda Istanbul’un cografi konumuyla ilgili yapilan en siirsel tasvirlerden biri olmaya aday. Hatiralarla bezeli seyahat notlarinda Bulgar sair ve yazar, hayatinin en coskulu yillarini burada geçirmis olmanin verdigi tecrübeyle, Istanbul’un o essiz ruhunu derinden hissediyor ve yorumlariyla okura aktariyor. Imparatorlukta ve payitahtta özel olarak Bulgar meselesini, genel olarak da 19. yüzyilin belli basli hadise, süreç ve egilimlerini takip etme ve derinlemesine anlama imkâni veriyor.